GDO Kennisdei 2025

Op 13 novimber wie de lanlike GDO kennisdei. De Klyster waard fertsjintwurdige troch Marjolein Staal. Tema fan de kennisdei wie Fiedsel-edukaasje en Fiedsel-feardigens. Meardere lêzingen en ‘best practices’ waarden dield.

Dêrneist waard de Ynnovaasje en Ympaktpriis útrikt en fûn de ALV plak.

yn ‘e parse – Alliânsje skoaltunen

De Alliantie Schooltuinen hat Klyster Joanneke Romkema ynterviewd oer it moestúnprogramma fan De Klyster: inspiratieverhaal schooltuinen uit Damwâld“. Ofrûne jier hat natuer – en miljeuedukaasje sintrum (NME) De Klyster yn it Fryske Damwâld as pilot fjouwer skoallen begelaat by it skoaltúnkjen. Elke skoalle krige advys fan moestúnadviseur Joanneke S. Romkema en tweintich lessen fan in moestúncoach. “Yn de grientetún kinne je safolle mear kwyt as allinnich griente. Bern kinne rekkenje, oefenje mei taal en sosjale feardichheden ûntwikkelje.”
Lês it hiele ferhaal hjir:

yn ‘e parse – Bioferskaat begraafplak Ternaard

Learlingen fan groep 8 fan CBS It Harspit hawwe yn Ternaard sa’n 800 biologyske blombollen plante op it pleatslike gemeentlik begraafplak. Dêrneist binne der 9 nêstkasten en 2 flearmûzekasten ophongen.

Projektkoördinator Jan Tiede Bouma fan De Klyster begelate de biodiversiteitsaksje tegearre mei Theo van der Horn en kollega’s fan de gemeente Noardeast Fryslân. De kommende jierren sille alle gemeentlike begraafplakken mei help fan learlingen mear biodivers makke wurde. Jan Tiede fersoarge op skoalle in gastles oer de kringloop fan it libben. Dizze les foarmet ek in wichtich ûnderdiel fan it edukaasjeprojekt Biodiversiteit op Begraafplaatsen fan De Klyster.

Lês mear yn it parseartikel.

Leerlingen Ternaard helpen biodiversiteit op begraafplaats te vergroten – RTV NOF Nieuws

 

Nije leskiste Beammen

De Klyster is in nije leskiste riker mei de titel Beammen. Dizze kiste giet oer hoe’t út in siedsje in ymminske beam groeie kin. Learlingen fan groep 3 en 4 wurde útdage om op syk te gean nei beammen yn ‘e buert fan skoalle.

Al it materiaal sit yn de prachtich beskildere leskiste, wêrmei’t learkrêften sa út de fuotten kinne.

Klysterprojektmeiwurker Trudy van Assen beskildere de leskist en ûntwikkele ek de edukative ynhâld fan leskiste Beammen. It boek “Het begint met een zaadje” is it útgongspunt fan de kiste.

De skoallen út de klysterregio kinne dizze moaie leskiste fergees liene.

Klyster nijsbrief nr. 09

Bêste nijsbrieflêzer,

Yn dizze nijsbrief omtinken foar:

  • GFT, wat dochst dermei? Novimberaksje
  • NME-kontaktpersoan, jou it troch
  • yn ‘e parse: tegelwippen Fûgellân
  • yn ‘e parse: Foarlêsdei stikelbaarch
  • yn ‘e parse: skoallen ûntfange moestúnsertifikaten
  • Neijiersaktiviteiten yn byld
  • Dochblêden stikelbaarch!

In protte lêswille!

Klik hier om de nieuwsbrief te lezen

Bijalge: Stikelbarchjes – kleurplaat

Bijlage: Stikelbarchjes – doeblad

Edukaasjesafary 2025

It tema fan de edukaasjesafary foar NME-ers út de trije noardlike provinsjes wie dit jier “de krêft fan iten”. En dat fiedsel mear is as iten hawwe klysters Jurjen, Sterre en Marjolein dizze dei ûnderfûn.

Iten-edukaasje draacht by oan in fearkrêftige generaasje. Yn trije ôfwikseljende workshops kaam iten-edukaasje ta libben en waard ûnderfûn hoe’t iten lichem, libbensstyl en bewustwurding rekket.

Der waard filosofearre oer wat ús fiedt, self iten sean en û.l.f. fan hûsdokter Inge Hamming waard it libbensstylroer ferkind en hoe’t dit ynset warde kin yn it eigen wurk en deistich libben.

De edukaasjesafary waard organisearre troch IVN natueredukaasje en fûn plak yn en om it iuwenâlde bûten De Slotpleats hinne. In plak dêr’t natuer, smaak en duorsumens byinoar komme.

Op de foto de Slotpleats mei klysters Jurjen en Sterre. Edukaasjesafary 2025

Wethâlder Strikwerda mei op ekskursje

Woansdei 29 oktober 2025 hat wethâlder Wiebe Strikwerda fan ‘e gemeente Dantumadiel mei west op klysterekskurzje. De wethâlder die mei oan de hjerstkuier yn it Driesumer bosk ûnder lieding fan klyster Annemarie van der Molen.

“Hy fûn it oprjocht hiel leuk en fassinearjend hoe’t de bern mei de opdrachten omgiene”, fertelt Annemarie. “Hy hat ferskate ûnderdielen meimakke en sjoen dat dit de learlingen safolle mear jout as in “gewoane” binnenles”.

De wethâlder wie ûnder de yndruk fan it ferskaat fan it oanbod fan de Klyster. Al mei al in tige slagge útsje.

yn ‘e parse – learlingen ûntfange moestúnsertifikaat

ÛNKRÛDBÛTER OP IN TOASTKE LEKKERDER AS FERWACHTE!

Dizze wike wie de feestlike ôfsluting fan it Klyster skoalmoestúntrajekt.

Hast hûndert learlingen út groep 5 o/m 7 fan CBS De Tarissing út Aldwâld, CBS Eben Haëzer út Dokkum, CBS De Fjouwerhoeke út Hantumhuizen en SLS De Tijstream út Holwert krigen harren sertifikaat foar dielname oan it Schoolmoestuintraject.

Tweintich wiken lang learden de bern fan harren eigen klystermoestûncoach alles oer siedzjen, rispjen, boaiemlibben en de kringlopen yn de natuer. “Ze hebben niet alleen geleerd hoe groenten groeien, maar ook hoe alles in de natuur van nut is en met elkaar verbonden is”, fertelt Joanneke Romkema, skoalmoestûnadviseur fan NME De Klyster.

Us moestúntrajekt ûntfong earder dit jier lanlike kwaliteitserkenning en past binnen de gemeentlike doelstellings fan Dantumadiel en Noardeast-Fryslân op it mêd fan it befoarderjen fan in sûne libbensstyl. Takom jier kinne op’e nij fjouwer basisskoallen meidwaan oan dit griene en sûne learaventoer.

Lês hjirûnder mear

Leerlingen ontvangen certificaat bij afsluiting schoolmoestuintraject NME De Klyster – RTV NOF Nieuws

yn ‘e parse – tegelwippen Fûgellân

Learlingen helpe mei tegels derút, grien deryn yn wyk Fûgellân

Freed 10 oktober 2025 holpen learlingen fan CBS De Hoeksteen en CBS Nynke fan Hichtum mei tegelwippen yn wyk Fûgellân.

Wethâlder Hanneke Jouta stuts mei de learlingen de hannen út de mouwen. Mei kroaden waarden tegels ôffierd en strûkjes oanfierd om te plantsjen.

De tegelwipaksje is ien fan alle klimaat adaptive maatregels dy’t yn de wyk Fûgellân naam wurde, wêrtroch’t dizze wyk taret is op de gefolgen fan klimaatferoaring en bestân is tsjin hoasbuien en hjittestress.

De Klyster fersoarge op de skoallen ek in gastles oer klimaatferoaring, sadat de learlingen snappe dat it fergrienen fan de wyk helpt om wetter fêst te hâlden en om kuolte te jaan yn waarme perioaden.

Lês mear yn ûndersteand parseberjocht.

yn ‘e parse – duorsume foarlêsdei oer Egel

Duorsume Foarlêsdei oer stikelbargen grut sukses op basisskoallen

Freed 10 oktober wie it de Duorsume Foarlêsdei foar it basisûnderwiis. Dizze stie helendal yn it teken fan de stikelbaarch. By de aktiviteit, genieten de learlingen fan ferhalen en learsume mominten oangeande dit bysûndere bist.

By it foarlêzen troch boargemaster Haga en wethâlders fan de gemeenten Dantumadiel en Noardeast-Fryslân harken learlingen mei oandacht nei in spesjaal foar de gelegenheid skreaun ferhaal troch klystermeiwurker Geertruida fan Assen oer stikelbargen.

Nei it ferhaal giene de bestjoerders yn petear mei de learlingen oer de stikelbaarch en hoe’t dit bistje sjen lit dat we ús omjouwing duorsumer ynrjochtsje moatte. Want, it giet net goed giet mei de stikelbaarch yn Nederlân. De oantallen nimme al jierren ôf troch ferlies fan leefgebiet, ferkear, yntinsive lânbou en it gebrek oan skûlplakken yn ferstienne tunen. Krekt dêrom waard it belang fan in stikelfreonlike tún beklamme: minder tegels en mear grien soargje net allinnich foar skûlplakken foar stikelbargen, mar ek foar mear ynsekten, ferkuolling yn de simmer, bettere wetteropfang en in sûn netwurk fan tunen dêr’t bisten har feilich yn ferpleatse kinne.

De reaksjes op de skoallen wiene unanym posityf. Learkrêften beklamje hoe weardefol it is om natuer en ferhalen te kombinearjen: it makket bern nijsgjirrich, belutsen en entûsjast om sels wat te dwaan. Om dy reden lieten de bestjoerders in stikelbaarchhûs mei foerbakjes achter om ek om skoalle hinne it ferskil te meitsjen foar de stikelbaarch.

Koartsein: in stikelfreonlike tún is goed foar it bioferskaat, it klimaat én foar ússels. Dwaan dus, dy stikelfreonlike tún!

Sjoch yn de link it filmke en neiere ynfo.

 

Egels worden in het zonnetje gezet: “Wy moatte se helpe” – RTV NOF Nieuws